|
Materiały do pobrania :
1. Wzór planu - BIBLIOGRAFIA
2. Jak wykonać opis bibliograficzny
3. Wzór planu prezentacji
4. Zasady oceniania ustnej części egzaminu
CV Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Dwujęzycznymi
im. Zbigniewa Herberta w Warszawie
TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO
Z JĘZYKA POLSKIEGO
Rok szkolny 2011 / 2012
LITERATURA
- Jan Kochanowski i jego twórczość jako źródło inspiracji pisarzy późniejszych epok. Dokonaj oceny artystycznych powrotów do poezji Jana z Czarnolasu.
- Dydaktyczne funkcje literatury. Omów na wybranych przykładach pochodzących z dwóch epok literackich.
- Motywy oniryczne w literaturze, ich różnorodne ujęcie i funkcje. Omów na wybranych przykładach.
- Motyw nieśmiertelności poety i poezji w literaturze. Omów na przykładzie utworów literackich od starożytności do romantyzmu.
- Ewolucja powieści historycznej i jej funkcje w odniesieniu do czasów, w których powstała. Przedstaw na wybranych przykładach.
- Literackie wyprawy w głąb utraconego czasu. Omów funkcje retrospekcji w wybranych utworach.
- Reminiscencje i kontynuacje literackie. Omów ich rolę na wybranych przykładach liryki różnych epok.
- Mistrzowie i uczniowie wśród twórców literatury. Omów ujawniające się w dziełach związki między ich twórczością.
- Prześledź funkcjonowanie motywu „ars poetica” w poezji polskiej XX wieku. Rozwiń temat na przykładzie wybranych utworów.
- Rola doświadczeń młodzieńczych w biografii bohaterów literackich. Ukaż różne ujęcia tego problemu.
- Nie tylko „Ferdydurke”: szkoła w lustrze literatury. Scharakteryzuj jej obraz, odwołując się do wybranych przykładów.
- Różne obrazy prowincji w wybranych utworach XIX i XX wieku. Przedstaw je i porównaj ich funkcje.
- Biografia jako klucz do odczytania twórczości pisarza. Omów na przykładzie pisarstwa wybranego autora.
- Motyw wróżbity i proroka oraz jego funkcje w literaturze różnych epok. Rozwijając temat, odwołaj się do trzech wybranych przykładów.
- Nurt tyrtejski w wybranych utworach literatury polskiej. Omów problem w kontekście historycznoliterackim.
- Wizerunki wodzów w literaturze. Przedstaw i porównaj wybrane przykłady z literatury różnych epok.
- Sposoby i funkcje wykorzystania motywu twierdzy we współczesnej literaturze. Przedstaw zagadnienie w oparciu o wybrane utwory.
- Kostium i maska jako sposoby wypowiedzi w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
- Folklor jako inspiracja pisarzy w różnych epokach. Omów na wybranych przykładach.
- Motywy franciszkańskie w literaturze polskiej. Przedstaw je i omów ich funkcje.
- Motywy antyczne i ich funkcje w twórczości Zbigniewa Herberta. Omów je na wybranych utworach reprezentujących różne rodzaje literackie.
- Zanalizuj wpływ poezji Zbigniewa Herberta na kształtowanie postaw i dążeń wolnościowych polskiej opozycji. Odwołaj się do wybranych wierszy Poety.
- Koncepcja theatrum mundi. Omów motyw teatru świata i jego funkcje na wybranych przykładach z różnych epok.
- Rola didaskaliów w utworach dramatycznych różnych epok. Porównaj koncepcje teatru i funkcje tekstu pobocznego.
- Moje spotkania z dramatem współczesnym. Omów jego związki z tradycją literacką.
- Przemiany w dramacie, różnorodne rozwiązania teatralne omów ich rolę i zasadność występowania na wybranych przykładach.
- Rola tytułu i motta jako znaków literackich służących interpretacji tekstu. Omawiając temat, odwołaj się do przykładów z różnych epok.
- Hymn i rozmaitość jego funkcji w literackich przekazach różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
- Bajka – ewolucja gatunku od starożytności do współczesności . Oceń zachodzące zmiany.
- Literackie apele, przesłania, testamenty. Przedstaw te sposoby dialogu pisarza z czytelnikiem, odwołując się do wybranych tekstów z różnych epok.
- Pamiętniki – prywatne kroniki z różnych czasów. Tematyka, konwencje, sposoby narracji. Omów na wybranych przykładach.
- Myślenie wierszem – przedstaw na wybranych przykładach powinowactwa poezji z filozofią.
- Teoria konceptu w polskiej liryce barokowej. Zanalizuj na wybranych przykładach.
- Spisek i konspiracja jako tematy dzieł literatury polskiej. Omów zagadnienie na przykładzie wybranych utworów z XIX lub XX wieku.
- Różnorodne ujęcia motywu rycerza i rycerskiej walki w powieściach historycznych XIX i XX wieku. Omów na wybranych przykładach.
- Groteska jako sposób kreowania rzeczywistości w dramacie XX wieku. Omów jej funkcje na wybranych przykładach.
- Polacy w satyrze i karykaturze literackiej. Przedstaw sposoby kreowania portretów i ich funkcje.
- Język ezopowy, jego cechy i funkcja w literaturze. Omów na wybranych przykładach.
- Współczesna liryka religijna i jej rola. Zaprezentuj to zjawisko literackie, odwołując się do utworów wybranych twórców.
- Obrazy miejsc sakralnych w literaturze XIX wieku. Przedstaw je i określ ich funkcje w budowaniu przesłania dzieła literackiego. Odwołaj się do wybranych tekstów.
- Bohaterowie literaccy w habitach. Przedstaw sposoby kreowania postaci duchownych i ich znaczenie w literaturze różnych epok.
- Literatura funeralna, jej odmiany i funkcje. Zaprezentuj zagadnienie w odniesieniu do wybranych przykładów.
- Świat Orientu jako źródło inspiracji w literaturze XIX i XX wieku. Zanalizuj zjawisko na wybranych przykładach.
- Literackie zabiegi z czasem. Interpretując różne przykłady z prozy polskiej i obcej, wyjaśnij mechanizm eksperymentów i określ ich funkcję .
- Degradacja człowieczeństwa i próby jej przezwyciężania. Omów problem, odwołując się do przykładów literatury opisującej mechanizmy działania systemu totalitarnego.
- Fascynacja obrzędami ludowymi w literaturze polskiej. Omów to zjawisko, odwołując się do wybranych przykładów.
- Obraz Rosji w polskiej literaturze okresu zaborów. Omów problem, odwołując się do wybranych utworów.
- Omów obraz Paryża i rolę, jaką pełni w wybranych utworach epickich XIX wieku.
- Lekarz jako bohater literacki. Omów funkcje tej postaci w wybranych tekstach prozatorskich z różnych epok.
- Motyw lotu i jego funkcje w literaturze. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
- Rola muzyki w literaturze różnych epok. Zaprezentuj na wybranych przykładach.
- Motyw labiryntu w literaturze. Określ jego funkcje, odwołując się do wybranych utworów literackich XX wieku.
- Instrumenty muzyczne jako motyw literacki. Omów sposób ich przedstawienia i funkcje w wybranych utworach z różnych epok.
- Literackie reinterpretacje mitów antycznych. Scharakteryzuj na wybranych przykładach sposoby i cele wykorzystania opowieści mitycznych.
- Różnorodność światów w literaturze fantasy. Omów na wybranych przykładach trzech autorów tego gatunku.
- Rola lektur w kształtowaniu charakterów postaci literackich. Przedstaw temat na wybranych przykładach.
ZWIĄZKI LITERATURY Z INNYMI DZIEDZINAMI SZTUK
- Motyw arkadii i jego funkcja w różnych tekstach kultury.
- Różnorodne ujęcia motywu ogrodu w literaturze i sztuce. Przedstaw zagadnienie na wybranych przykładach.
- Motywy mitologiczne, ich różnorodne realizacje i funkcje w literaturze i sztukach plastycznych.
- Motywy biblijne i ich funkcje w literaturze i sztuce różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
- Obrazy świata antycznego w literaturze, sztuce i filmie. Przedstaw i skomentuj na wybranych przykładach.
- Sceny pasyjne i motyw Mater Dolorosa w literaturze, malarstwie i muzyce. Przedstaw i porównaj sposoby kreacji oraz omów znaczenie motywów w wybranych dziełach.
- Świat średniowiecza w literaturze, sztuce i filmie. Przedstaw i skomentuj na wybranych przykładach.
- Motywy infernalne i ich rola w tekstach kultury różnych epok.
- Funkcjonowanie motywu vanitas w literaturze i malarstwie. Przedstaw na wybranych przykładach.
- Portret Sarmaty w literaturze i malarstwie. Rozwiń temat na podstawie wybranych dzieł literackich i plastycznych.
- Motyw polskiego zesłańca w tekstach kultury różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
- „Ku pokrzepieniu serc”. Odwołując się do dzieł literackich i malarskich, wyjaśnij, jak tę ideę realizowała polska sztuka XIX wieku.
- Motyw powstania styczniowego i jego funkcje w literaturze i malarstwie XIX wieku. Omów na podstawie wybranych przykładów.
- Różne interpretacje wybranego powstania narodowego w literaturze i sztuce. Odwołaj się do wybranych przykładów.
- Wskaż i porównaj różnorodne sposoby kreowania postaci historycznych w literaturze i sztuce polskiej. Omów temat, prezentując wybrane dzieła.
- Omów obraz Warszawy i rolę, jaką pełni w wybranych tekstach kultury.
- Warszawska Praga i jej mieszkańcy – omów sposoby przedstawiania wizerunku tej dzielnicy, wykorzystując wybrane teksty kultury.
- Mitologizacja Tatr i jej funkcja w literaturze, sztukach plastycznych i muzyce Młodej Polski. Omów na wybranych przykładach.
- Impresjonistyczna wizja świata w literaturze i malarstwie. Rozwiń temat na wybranych przykładach.
- Przedstaw i oceń współczesne interpretacje sceniczne i filmowe dramatu elżbietańskiego.
- Film jako dopełnienie dzieła literackiego. Omów te adaptacje , które stanowią oryginalną interpretację reżyserską.
- Filmowe realizacje dzieł Adama Mickiewicza. Dokonaj analizy wybranych obrazów i skonfrontuj je z literackimi pierwowzorami.
- Wojciecha Hasa przygody z literaturą. Porównaj sposoby adaptacji literatury w wybranych filmach reżysera.
- Zbigniew Herbert i Krzysztof Kieślowski jako twórcy dekalogu człowieka czasów zagrożenia. Odwołując się do wybranych dzieł, wskaż podobieństwa i różnice.
- Powieści Bolesława Prusa na ekranie. Dokonaj analizy adaptacji dzieł pisarza, wskazując różnice interpretacyjne i określając cele dokonanych zmian treści utworów.
- Artysta jako bohater literacki i filmowy. Porównaj sposoby jego kreowania na wybranych przykładach.
- Przedstaw i porównaj symbolikę światła i ciemności w wybranych przykładach literackich i filmowych.
- Sakralizacja i profanacja śmierci w literaturze i filmie. Porównaj sposoby ukazywania i omów znaczenie.
- Estetyka makabry i jej funkcja w literaturze i filmie. Omów, zwracając uwagę na sposoby przestawiania.
- Dzieło literackie a musical – porównaj pierwowzór z jego adaptacją na wybranych przykładach.
- Socrealizm w literaturze i sztuce. Omów wpływ ideologii na postawę artystów i ich twórczość, przywołując wybrane przykłady.
- Ptak jako motyw w literaturze i sztuce. Omów sposób jego kreowania, znaczenie symboliczne i funkcje w wybranych tekstach kultury.
- Kreacja świata w opowiadaniach Brunona Schulza i obrazach Marca Chagalla. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł.
- Zanalizuj sposób i znaczenie inspiracji malarskich w twórczości wybranego poety.
- Autoportret w literaturze i malarstwie. Omów sposoby kreacji „ja” artysty, analizując wybrane dzieła. Uwzględnij kontekst historyczny i biograficzny.
- Hagiografia piórem i pędzlem malowana. Wizerunek świętego w literaturze i malarstwie różnych epok. Omów na wybranych przykładach, uwzględniając specyfikę form artystycznego wyrazu.
- Dzieło plastyczne jako inspiracja dla twórców literatury. Omów problem na wybranych przykładach.
- Kolory, które znaczą w literaturze i sztuce. Omów funkcje barw w wybranych tekstach kultury.
- Stworzenia fantastyczne jako motyw w literaturze i sztuce. Dokonaj porównania na podstawie dwóch wybranych epok.
- Zjawy, strachy, duchy i ich rola w różnych tekstach kultury. Omów problem na wybranych przykładach.
- Na podstawie wybranych powieści, rozważ związki literatury fantasy z europejską epiką średniowieczną.
- Moda i strój w literaturze i sztuce różnych okresów. Oceń ich rolę w utworze i wskaż związek z kulturą epoki.
- Przywołując odpowiednie przykłady, omów fenomen poezji śpiewanej.
- Motywy literackie w piosenkach Marka Grechuty. Omów ich funkcje na wybranych przykładach.
- Motyw biesiady w literaturze, piosence i filmie. Porównaj sposoby funkcjonowania.
- Kicz i jego rola we współczesnej literaturze, sztuce i kulturze masowej. Omów na wybranych przykładach.
JĘZYK
- Dawna i współczesna sztuka epistolarna . Dokonaj analizy porównawczej listów z różnych epok.
- Nowomowa, czyli język propagandy. Omów zjawisko na wybranych tekstach.
- Eksperymenty językowe w poezji polskiej XX wieku. Wyjaśnij ich funkcje na wybranych przykładach.
- Funkcje neologizmów w poezji. Omów na dowolnie wybranych przykładach z twórczości polskich poetów różnych epok.
- Wpływy obce w polskim języku współczesnym. Omów mechanizmy najnowszych zapożyczeń i oceń ich zasadność.
- Współczesne zapożyczenia z języka angielskiego. Omów sposoby adaptacji anglicyzmów i ustosunkuj się do zasadności ich wprowadzania do polszczyzny.
- Rodzaje i funkcje związków frazeologicznych w reklamie. Omów zagadnienie na wybranych tekstach.
- Rozważ rolę, sposoby i zasadność zapożyczeń w języku różnych epok.
- Wyjaśnij na czym polegała i czemu służyła dialektyzacja w literaturze minionych epok. Odwołaj się do konkretnych przykładów.
- Błędy językowe w środkach masowego przekazu. Dokonaj ich analizy i klasyfikacji, przedstaw mechanizmy ich powstania i oceń je.
- Mówiące imiona i nazwiska w literaturze. Przedstaw zagadnienie onomastyki literackiej i ukaż jej związek z epoką.
- Wieloznaczność wyrazów i jej konsekwencje dla procesu komunikacji . Omów zagadnienie, analizując wybrane przykłady tekstów kabaretowych.
- Język bohatera jako element charakterystyki postaci. Omów na podstawie wybranych przykładów zaczerpniętych z różnych rodzajów literackich.
- Stylistyka i topika inskrypcji nagrobnych i epitafiów. Rozwiń temat na wybranych przykładach.
- Imiona biblijne, słowiańskie i obce we współczesnej polszczyźnie. Zanalizuj i uzasadnij panujące tendencje w tej dziedzinie.
- Obraz językowy kolęd. Dokonaj analizy tekstów pieśni bożonarodzeniowych, zwracając uwagę na zjawiska językowe i ich funkcje.
- Sposoby wykorzystania biblijnych związków frazeologicznych. Omów na przykładach pochodzących z różnych epok literackich.
- Funkcje stylizacji modlitewnych w literaturze. Omów zjawisko, wykorzystując przykłady należące do różnych rodzajów literackich.
Opracował zespół nauczycieli języka polskiego CV LO
Lektury obowiązujące na egzaminie z języka polskiego
na poziomie podstawowym
1. literatura polska
− Bogurodzica w kontekście poezji średniowiecznej
− Jan Kochanowski – fraszki (od 2009 r.), pieśni i treny (wybór)
− Jan Andrzej Morsztyn – wybór wierszy
− Daniel Naborowski – wybór wierszy
− Wacław Potocki – wybór wierszy
− Ignacy Krasicki – bajki (od 2009 r.), satyry (wybór), Hymn do miłości ojczyzny
− Adam Mickiewicz – Romantyczność (od 2009 r.)
− Adam Mickiewicz Pan Tadeusz
− Adam Mickiewicz Dziady cz. III
− Juliusz Słowacki Kordian: akt I, akt II, akt III sc. 5 i 6
− Zygmunt Krasiński Nie-Boska komedia: część I, część III (scena w obozie rewolucji),
część IV (scena w obozie arystokracji i scena finałowa)
− Adam Mickiewicz – wybór wierszy
− Juliusz Słowacki – wybór wierszy
− Cyprian Kamil Norwid – wybór wierszy
− Bolesław Prus Lalka
− Eliza Orzeszkowa Nad Niemnem – fragmenty z tomu III: rozmowa Andrzejowej
Korczyńskiej z synem, rozmowa Benedykta Korczyńskiego z synem
− Eliza Orzeszkowa Gloria victis
− Maria Konopnicka Mendel Gdański
− Bolesław Prus Kamizelka
− Henryk Sienkiewicz Potop
− Kazimierz Przerwa-Tetmajer – wybór wierszy
− Jan Kasprowicz – wybór wierszy
− Leopold Staff – wybór wierszy z różnych epok
− Stanisław Wyspiański Wesele
− Władysław Stanisław Reymont Chłopi (t. I)
− Stefan Żeromski Ludzie bezdomni
− Stefan Żeromski Przedwiośnie
− Witold Gombrowicz Ferdydurke – rozdz. II, III, VI, VII, VIII, IX, X, XII, XIV
− Zofia Nałkowska Granica
− Tadeusz Borowski Pożegnanie z Marią (Pożegnanie z Marią, U nas, w Auschwitzu ...,
Proszę państwa do gazu, Bitwa pod Grunwaldem)
− Gustaw Herling-Grudziński Inny świat
− Bolesław Leśmian – wybór wierszy
− Julian Tuwim – wybór wierszy
− Maria Pawlikowska-Jasnorzewska – wybór wierszy
− Czesław Miłosz – wybór wierszy
− Krzysztof Kamil Baczyński – wybór wierszy
− Tadeusz Różewicz – wybór wierszy
− Zbigniew Herbert – wybór wierszy
− Miron Białoszewski – wybór wierszy
− Wisława Szymborska – wybór wierszy
− Stanisław Barańczak – wybór wierszy
− Jan Twardowski – wybór wierszy
− Sławomir Mrożek Tango
− Hanna Krall Zdążyć przed Panem Bogiem
Uwaga: wymagana jest także znajomość kontekstów biblijnych, antycznych i innych.
2. literatura powszechna
− Sofokles Król Edyp
− Horacy – wybór pieśni
− William Szekspir Makbet
− Molier Świętoszek
− Jan Wolfgang Goethe Cierpienia młodego Wertera
− Fiodor Dostojewski Zbrodnia i kara
− Joseph Conrad Jądro ciemności
− Albert Camus Dżuma
na poziomie rozszerzonym
jak na poziomie podstawowym, a ponadto:
1. literatura polska
− Jan Kochanowski Treny
− Juliusz Słowacki Kordian
− Witold Gombrowicz Trans-Atlantyk
− Maria Kuncewiczowa Cudzoziemka
− Stanisław Ignacy Witkiewicz Szewcy
2. literatura powszechna
− Dante Boska Komedia – fragmenty Piekła
− Jan Wolfgang Goethe Faust – część I: fragmenty sceny w pracowni (rozmyślania
Fausta o sobie i swoim życiu, rozmowa z Mefistofelesem)
− Franz Kafka Proces
− Michaił Bułhakow Mistrz i Małgorzata
Uwaga: tematy na poziomie rozszerzonym będą zobowiązywać do analizy i interpretacji
utworów spoza wyżej wymienionych, ale utrzymanych w znanej uczniom poetyce
lub konwencji.
CV Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Dwujęzycznymi
im. Zbigniewa Herberta w Warszawie
TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO
Z JĘZYKA POLSKIEGO
Rok szkolny 2011 / 2012
|